Financiële problemen werken verlammend

Als je eerst grip creëert op de financiële problemen van cliënten, ontstaat er ruimte om aan andere problemen te werken. Denk aan psychische of lichamelijke klachten. Dit blijkt uit het onderzoek ‘Niet over, maar met’, waar de HAN aan meewerkte.

298305 Armoede in beeld. Geld biljetten

Een van de belangrijkste uitkomsten van het onderzoek is dat er een sterkere verbinding nodig is tussen professionals in de domeinen zorg & welzijn en werk & inkomen. 'Niet over, maar met' is uitgevoerd door Tranzo Tilburg University, de HAN en Sterker sociaal werk. 

Frustratie bij de cliënt

“Ik heb nog nooit met zoveel hulpverleners gewerkt als nu. Dingen worden dubbel behandeld en lopen door elkaar.” En dat frustreert, vertelt een client die meedeed aan het onderzoek. Het geeft haar een gevoel van onmacht. Terwijl deze cliënten, die én financiële problemen hebben én bijvoorbeeld psychische of lichamelijke klachten, juist behoefte hebben aan duidelijkheid. Het liefst van 1 coördinator of casemanager.  

Pak eerst de financiële problemen aan

Carla Nouwen, hoofdonderzoeker en werkzaam bij Sterker sociaal werk, legt uit: “Financiële problemen zoals schulden werken vaak verlammend. Elke dag stapelen de rekeningen zich op en wanneer je al andere problemen hebt, raak je soms het overzicht en de moed kwijt. Daarom pleiten wij ervoor eerste deze financiële problemen aan te pakken.”

Aanbevelingen

De onderzoekers geven een aantal concrete aanbevelingen voor hulpverleners en gemeenten:
  • Stel een gezamenlijk cliëntoverleg in tussen hulpverleners in zorg & welzijn en werk & inkomen;
  • Richt de aandacht eerst op de financiële problematiek, zodat daar snel grip op komt, dit creëert duidelijkheid, rust en ruimte om aan de andere problemen te werken;
  • Stel één hulpverlener aan als coördinator en aanspreekpunt voor alle betrokkenen;
  • Ondersteun hulpverleners met handvatten voor het omgaan met privacyregels, die soms verlammend kunnen werken bij het uitwisselen van informatie tussen hulpverleners.

Meer rust en zelfregie bij de cliënt

De belangrijkste aanbeveling is om de hulpverlening meer integraal te maken. Carla Nouwen: “Een meer integrale aanpak leidt tot meer rust en zelfregie bij de cliënt. Door 1 coördinator en 1 casemanager aan te wijzen voor de gehele hulpverlening ontstaat er zowel bij de cliënt als de betrokken hulpverleners meer duidelijkheid en overzicht.”

Makkelijker samenwerken

Naar aanleiding van dit onderzoek zijn meerdere tools en trainingen ontwikkeld waarmee sociale professionals in zorg & welzijn en werk & inkomen makkelijker integraal kunnen samenwerken. Ook de betrokken organisaties hebben zich gecommitteerd de aanbevelingen over te nemen en de integrale aanpak verder te ontwikkelen. Ten slotte is Carla Nouwen bezig met een promotieonderzoek waarin dit onderwerp verder wordt uitgediept.

Over het onderzoek

Dit onderzoek werd uitgevoerd in opdracht van ZonMw, met medewerking van de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen, Tranzo Tilburg University, Gemeente Nijmegen, Gemeente Druten, Gemeente Beuningen, WMO Denktank, Werkbedrijf Rijk van Nijmegen en Sterker sociaal werk. Tijdens het onderzoek zijn verschillende cliënttrajecten onderzocht in een meervoudige casestudy met o.a. interviews en observatie van cliëntoverleggen). Er waren 48 professionals van de domeinen zorg & welzijn en werk & inkomen betrokken uit de gemeenten Beuningen, Druten en Nijmegen.

Lees meer informatie over het Onderzoek Integrale Aanpak Zorg & Welzijn en Werk & Inkomen. Download hier het Publieksrapport Project Integraal werken bij de aanpak van (arbeids)participatie en armoedeproblematiek.

Meer lezen over financiële problemen