Van ontwikkelen naar toepassen

Hoe bereid je toekomstige leraren voor op onderwijs waarin AI een steeds grotere rol speelt? Binnen het internationale Erasmus+ project AI-teach werken onderwijsinstellingen uit verschillende Europese landen aan antwoorden op die vraag. Tijdens een projectmeeting in Kortrijk zetten de partners eind
Samen bouwen aan AI-onderwijs
Binnen AI-teach ontwikkelen partners lesmodules en leeractiviteiten die studenten, docenten en lerarenopleiders helpen om AI verantwoord en betekenisvol in te zetten. Daarbij gaat het niet alleen om technische kennis, maar ook om didactiek, kritisch denken en de impact van AI op leren en lesgeven.
Vanuit de HAN zijn onderzoekers Carolien van Rens en Nieske Coetsier betrokken bij het onderzoek en de evaluatie van het project. Pieter van Rooij en Jochem Hiddink werken aan de ontwikkeling van modules voor de tweedegraads lerarenopleidingen.
Van ontwerp naar onderwijspraktijk
AI-teach is inmiddels een nieuwe fase ingegaan. Waar de focus eerst lag op ontwikkelen en samenwerken, staat nu de vraag centraal hoe de materialen straks daadwerkelijk gebruikt kunnen worden binnen lerarenopleidingen.
De modules richten zich op drie thema's:
- leren over AI;
- leren met AI;
- AI gebruiken om te leren over leren.
Dat laatste thema gaat bijvoorbeeld over learning analytics, dashboards en het gebruik van data om leerprocessen beter inzichtelijk te maken.
"Wat we nu ontwikkelen moet in 2028 nog relevant zijn. Dat betekent dat we materialen flexibel moeten ontwerpen en blijven doorontwikkelen."
Leren van elkaar over de grens
Tijdens de bijeenkomst in Kortrijk kwamen niet alleen onderzoekers en projectleiders samen, maar ook docenten van de zogenoemde flagship schools. Dit zijn onderwijsinstellingen waar onderdelen van het project worden getest.
Schoolbezoeken en presentaties lieten zien hoe AI nu al wordt ingezet in verschillende onderwijscontexten. Volgens onderzoeker Nieske Coetsier leverde juist die verbinding met de praktijk veel op: "Je merkt hoe snel je vanuit je eigen Nederlandse bubbel denkt. Juist door samen te werken met partners uit andere landen ga je opnieuw kijken naar je eigen uitgangspunten."
De internationale samenwerking zorgt voor nieuwe inzichten. Onderwijssystemen verschillen per land en dat heeft direct invloed op hoe lesmateriaal wordt ontwikkeld en toegepast.
Niet alleen meten wat werkt
Samen met de Radboud Docenten Academie is iXperium verantwoordelijk voor de evaluatie van het project. Daarbij draait het niet alleen om de vraag óf activiteiten werken, maar vooral waarom ze werken en onder welke omstandigheden.
Tijdens de bijeenkomst bespraken partners de evaluatie-instrumenten en scherpten die verder aan. Daarbij bleek opnieuw hoe belangrijk taal en cultuur zijn bij internationaal onderzoek.
De evaluatie richt zich op activiteiten zoals online modules, summer schools en peer learning visits. Daarbij wordt gekeken naar kennis, vaardigheden én toepassing in de praktijk.
Ontwikkelen in een snel veranderend AI-landschap
Een uitdaging binnen AI-teach is de snelheid waarmee AI zich ontwikkelt. Terwijl partners werken aan modules en lesmateriaal, verandert de technologie voortdurend.
"Wat we nu ontwikkelen moet in 2028 nog relevant zijn", zegt Jochem Hiddink. "Dat betekent dat we materialen flexibel moeten ontwerpen en blijven doorontwikkelen."
Binnen het project werken partners aan een digitaal leerplatform waarin theorie, opdrachten en praktijkvoorbeelden samenkomen. Het platform moet bruikbaar zijn binnen verschillende opleidingen en onderwijscontexten.
"Je merkt hoe snel je vanuit je eigen Nederlandse bubbel denkt. Juist door samen te werken met partners uit andere landen ga je opnieuw kijken naar je eigen uitgangspunten."
Summer school in Polen
Een belangrijke volgende stap is de internationale summer school van 30 augustus tot en met 4 september in Polen. Studenten uit verschillende Europese landen gaan daar aan de slag met onderwerpen als generatieve AI, AI-geletterdheid, learning analytics en de pedagogische en ethische impact van AI op onderwijs.
Ook studenten van de HAN kunnen deelnemen.
Tijdens de summer school verzorgt Jochem Hiddink sessies over AI en learning analytics. Tegelijk vormt de week een belangrijke praktijktoets voor de ontwikkelde materialen.
Werken aan blijvende impact
Naast de internationale activiteiten onderzoekt de HAN hoe de resultaten van AI-teach duurzaam kunnen worden ingebed in de lerarenopleidingen. Daarbij gaat het niet alleen om technologie, maar ook om docentprofessionalisering, curriculumontwikkeling en de vraag hoe AI blijvende meerwaarde kan krijgen binnen het onderwijs.
De komende periode staat in het teken van testen, verbeteren en implementeren. Daarmee verschuift de focus steeds meer van de vraag wat AI is, naar de vraag hoe onderwijsprofessionals AI betekenisvol kunnen inzetten in hun dagelijkse praktijk.
Meer lezen
Wil je meer lezen over AI-teach? Bezoek dan de pagina over dit project op de website van iXperium.
